Layihəniz üçün ən uyğun həllə ehtiyacınız var?

Qlobal taxıl bazarı 2026-cı ilə qiymət enişi və yeni proqnozlarla başlayır

2026-cı ilin yanvar ayının ilk həftəsində qlobal taxıl və yağlı bitkilər bazarında qiymət korreksiyası müşahidə olunub. Aparıcı analitik agentliklər və birja məlumatlarına əsasən, buğda və raps qiymətləri təklifin artması fonunda təzyiq altındadır.

Əsas bazar göstəriciləri:

• Buğda ixracı: Qara dəniz regionundan, xüsusilə Rusiyadan ixrac proqnozlarının 44,6 milyon tona qədər artırılması dünya bazarında rəqabəti gücləndirib.

• Raps fyuçersləri: Avropa birjalarında (Paris) raps qiymətləri son 21 ayın ən aşağı səviyyəsinə düşərək tonu üçün 444 avro təşkil edib.

• Cənubi Amerika amili: Braziliya və Argentinada yağıntıların artması soya və qarğıdalı məhsuldarlığı üçün müsbət siqnallar verir ki, bu da birja qiymətlərini aşağı salır.

Qlobal qiymət volatilliyi yerli fermerlərin gübrə və toxum strategiyalarını yenidən nəzərdən keçirməsini tələb edir. İxrac yönümlü təsərrüfatlar üçün maya dəyərinin optimallaşdırılması 2026-cı ildə əsas prioritet olmalıdır.

ABŞ Kənd Təsərrüfatı Nazirliyi noyabr üzrə dünya təchizatı və tələbat hesabatını yayımlayıb

2025‑ci il noyabrın 1‑də ABŞ Kənd Təsərrüfatı Nazirliyi (USDA) aylıq qlobal kənd təsərrüfatı hesabatı olan WASDE (World Agricultural Supply and Demand Estimates) sənədini yayımlayıb. Bu, dövlət qurumlarının maliyyə bağlanması risklərinə baxmayaraq baş verib.

Hesabatda əsas məhsullar üzrə dünya proqnozları yenilənib:
— Buğda: 782,5 milyon ton — Argentina və Avstraliyada quraqlıq səbəbindən azalma
— Qarğıdalı: ABŞ‑da zəif məhsul fonunda qlobal ehtiyatların 3,2 milyon ton azalacağı proqnozlaşdırılır
— Soya: Braziliya və Argentinada istehsal artımı gözlənilsə də, qiymət sabitliyi zəifdir

WASDE sənədi dünya ərzaq balansının qiymətləndirilməsində əsas mənbə sayılır. Payız məlumatları ixrac strategiyaları, ehtiyat planlaşdırması və istehsal proqramlarının qurulmasında həlledici rol oynayır.

Analitiklərin fikrincə, hətta hesabatın bir neçə günlük gecikməsi bazarlara ciddi təsir göstərə bilərdi. Hesabatın vaxtında dərc olunması sektora pozitiv siqnaldır.

Azərbaycan kənd təsərrüfatına ayrılan vəsaiti 16,2 % artırıb

Azərbaycan Respublikasının Maliyyə Nazirliyinin məlumatına əsasən, 2025-ci ilin ilk doqquz ayında kənd təsərrüfatı sahəsinə dövlət büdcəsindən ayrılan vəsait 773,2 milyon manata çatıb (təxminən 454,8 milyon ABŞ dolları). Bu, ötən ilin müvafiq dövrü ilə müqayisədə 16,2 % artım deməkdir.

Artım əsasən aqrar sahədə dayanıqlılığın təmin olunması, gübrə, texnika və iqlim riskləri fonunda fermerlərin dəstəklənməsi ilə izah olunur.

Əsas istiqamətlər bunlardır:
— gübrə, yanacaq və texnika subsidiyaları;
— ixracyönümlü məhsulların (nar, şaftalı, heyva) dəstəklənməsi;
— aqroparklar, emal və logistika sahələrinə sərmayələr;
— elmi tədqiqatlar və aqrar təhsil proqramlarının modernləşdirilməsi.

Kənd Təsərrüfatı Nazirliyinin bildirdiyinə görə, əlavə vəsait e-agrar məsləhət platformasının genişləndirilməsinə, sahə monitorinq sisteminin qurulmasına və dəqiq əkinçilik texnologiyalarının pilot rayonlarda tətbiqinə imkan verib.

Azərbaycan 2027-ci ilə qədər aqrar statistikaların tam rəqəmsallaşdırılması və ixrac yönümlü dayanıqlı ərzaq modeli qurmağı hədəfləyir.

Biostimulyatorlar dayanıqlı aqrar sektorun əsas tərkib hissəsinə çevrilir

Global-Agriculture.com-un məlumatına əsasən, biostimulyatorlar dayanıqlı kənd təsərrüfatına keçiddə əsas halqalardan biri kimi qiymətləndirilir. Bu məhsullar kök sisteminin inkişafını sürətləndirir, qida elementlərinin mənimsənilməsini yaxşılaşdırır, bitkinin immun müdafiəsini gücləndirir və torpaq mikroflorasını bərpa edir. Ənənəvi gübrələrdən fərqli olaraq, biostimulyatorlar yalnız fiziki deyil, həm də bioloji proseslərə təsir göstərir. Xüsusilə iqlim dəyişiklikləri, quraqlıq və deqradasiyaya uğramış torpaqların bərpası şəraitində onların effektivliyi artır. Hazırda fermentativ çıxarışlar, mikrobioloji məhlullar və humus əsaslı qarışıqlar kimi yerli istehsal həllərinə maraq artır. Analitiklər hesab edir ki, yaxın 5 ildə biostimulyator bazarı iki dəfədən çox artacaq, xüsusilə də inkişaf etməkdə olan ölkələrdə.

Azərbaycan heyva ixracında dünyada üçüncüdür

2024-cü ildə Azərbaycan dünyada təzə heyva ixracına görə 3-cü yerdə qərarlaşıb. Report agentliyinin məlumatına əsasən, ixrac həcmi 2,7 milyon ABŞ dollarına çatıb ki, bu da dünya bazarının təqribən 8 %-ni təşkil edir. Bağ sahələrinin ümumi ərazisi 4400 ha-a çatıb, son 10 ildə 19 % artım qeydə alınıb. Orta məhsuldarlıq 103,6 sentner/ha təşkil edir, Qazax–Tovuz və Mil–Muğan bölgələrində isə bu göstəricilər müvafiq olaraq 181,6 və 165,7 sentner/ha olub. Dövlətin təqdim etdiyi subsidiyalar, laboratoriya analizlərinə çıxış və aqrotexniki məsləhətlər bu inkişafda əsas rol oynayıb. Eyni zamanda, ixrac, qablaşdırma və logistika sahəsində özəl sektorla əməkdaşlıq gücləndirilir.

Azərbaycan daha gəlirli bitkilərin əkilməsini təşviq edir

Azərbaycan hökuməti kənd təsərrüfatında gəlirliliyi artırmaq məqsədilə yeni yanaşmalar tətbiq edir. Kənd Təsərrüfatı naziri Vahid Hacıyev bəyan edib ki, fermerlərin aşağı gəlirli ənənəvi məhsullardan paxlalılar, yağlı bitkilər və yem bitkiləri kimi daha rentabelli sahələrə keçidi təşviq olunacaq.

2025‑ci ilin ilk rübündə taxıl, paxlalı və yağlı bitkilərin idxalı $127,05 milyon təşkil edib ki, bu da ötən illə müqayisədə 8,3 % çoxdur. Bu statistika ölkənin öz istehsal potensialının artırılmasının vacibliyini göstərir.

Nazirlik subsidiyaların genişləndirilməsi, prioritet bitkilərə görə bonus ödəmələri, vergi güzəştləri və fermer məsləhət xidməti kimi dəstək mexanizmlərini planlaşdırır. Eyni zamanda, aqrar təhsilin gücləndirilməsi və texnologiya biliklərinin artırılması da diqqət mərkəzində olacaq.